Međunarodni simpozij o modernizaciji obrazovanja nastavnika u evropskoj perspektivi „Modernising Teacher Education in a European Perspective“

Međunarodni simpozij o modernizaciji obrazovanja nastavnika u evropskoj perspektivi „Modernising Teacher Education in a European Perspective“

Međunarodni Centar za evropsko obrazovanje na univerzitetima u Zagrebu i Münsteru, u okviru kojeg 10 univerziteta iz sedam zemalja trenutno sarađuje na projektu (TEMPUS IV) „Modernising Teacher Education in a European Perspective” (MOTED), organizovao je međunarodni simpozij istog naziva o temi evropskog obrazovanja učitelja i nastavnika.

Međunarodni simpozij o modernizaciji obrazovanja nastavnika u evropskoj perspektivi – „Modernising Teacher Education in a European Perspective“ – održan je u petak 14. oktobra 2011. godine u Rektoratu Univerziteta u Sarajevu, kada su univerzitetski profesori i političari iz Zapadne i Jugoistočne Evrope raspravljali o tome na koji se način obrazovanje učitelja i nastavnika može evropeizirati i time reformirati i unaprijediti.

Nakon što je ugovor potpisan 15. decembra 2009. godine, projekat „Modernizing Teacher Education in a European Perspective” počeo je sa implementacijom aktivnosti 15. januara 2010. godine. Vrijeme trajanja projekta je tri godine. Ukupna vrijednost projekta, koji finansira EU u okviru Tempus programa iz IPA (Instrument za pretpristupnu pomoć) iznosi 690.816,00 eura.

Pozdravne riječi prilikom otvaranja Simpozija uputili su prof. dr. sc. Faiza Muštović, predsjednica Organizacijskog odbora, Univerzitet u Sarajevu, gospođa Natalia Dianiskova, šefica Odjela za socijalni razvoj, civilno društvo i prekograničnu saradnju Delegacije Evropske Unije u Bosni i Hercegovini, prof. dr. Faruk Čaklovica, rektor Univerziteta u Sarajevu, gospodin Damir Mašić, ministar obrazovanja i nauke Federacije Bosne i Hercegovine, gospođa Esma Hadžagić, pomoćnica ministra civilnih poslova Bosne i Hercegovine, Sektor za obrazovanje, te prof. dr. Siegfried Gehrmann, Centar za evropsko obrazovanje (CEO).

Riječi dobrodošlice prisutnima je uputio prof. dr. Faruk Čaklovica, rektor Univerziteta u Sarajevu, naglasivši da je projekat „Modernising Teacher Education in a European Perspective“ još jedan u nizu projekata koji univerzitetima iz Bosne i Hercegovine i regiona pruža šansu da se reintegriraju u evropski akademski prostor, u moderni svijet.

Rektor Čaklovica je istakao da su obrazovanje i saradnja u obrazovanju imperativ za razvijanje i jačanje stabilnih, miroljubivih i demokratskih društava, što je posebno značajno za našu zemlju, imajući u vidu stanje u regionu kojem i mi pripadamo, te dodao: „Održavanjem ovakvih simpozija moguće je ukazati na aktuelne probleme u obrazovanju kako na lokalnom, tako i na regionalnom nivou. Zato je ovo prilika da ukažemo na problem koji postoji u našem okruženju, odnosno na anahrone trendove u obrazovanju, a odnose se na udžbeničku literaturu, odabir predavača-nastavnika isključivo po nacionalnoj pripadnosti, odobravanje postojanja 'dvije škole pod jednim krovom' ili forsiranje isključivo jednonacionalnih škola. To se pravim jezikom zove apartheid, odnosno proizvodnja nekompetentnih i konfliktnih budućih edukatora.“  Federalni ministar obrazovanja i nauke gospodin Damir Mašić je prilikom obraćanja naveo da smatra da je Bosna i Hercegovina prilično daleko od evropskog nivoa obrazovanja, ne govoreći tu o kvalitetu nastave, već brojnim problemima koje je davno trebalo prevazići. Potcrtao je činjenicu da su u Bosni i Hercegovini na snazi tri nastavna plana i programa, te 14 nadležnih nivoa u obrazovanju, što je glavna kočnica napretku. Također, ministar Mašić je naglasio da je Bosna i Hercegovina 2003. godine potpisala Bolonjsku deklaraciju, da se sistem obrazovanja po „Bolonji“ počeo implementirati tek 2006. godine, a da i danas u Federaciji BiH postoje četiri različita sistema primjene dva stepena Bolonjskog procesa.

Prilikom uvodnog izlaganja dr. h. c. Doris Pack, predsjedavajuće Odbora za kulturu i obrazovanje Evropskog parlamenta, navela je: „Federacija BiH je podijeljena u deset kantona i svaki kanton provodi svoju obrazovnu politiku zbog čega je ona veoma daleko od toga da ima protočnost sistema obrazovanja.”

Osim o poziciji obrazovnog sistema i obrazovanju nastavnika u BiH, govoreno je i o iskustvima susjednih zemalja, te komparaciji njihovih sistema s onima u zapadnim evropskim zemljama.

„Nema smisla da se u današnje vrijeme obrazovanje isparcelizira, kao što je to u Bosni i Hercegovini”, ocijenila je gospođa Doris Pack, te izrazila mišljenje da su svi univerziteti u regiji bliski i da se moraju pripremiti za evropski put da bi igrali neku ulogu, što je iznimno važno za mlade naraštaje. Potcrtala je da su za kvalitetne škole potrebni kvalitetni nastavnici, te da se u zemljama regije mora promijeniti sistem njihovog obrazovanja i usavršavanja koji mora biti kontinuiran.

Dr. Emir Suljagić, ministar obrazovanja i nauke Kantona Sarajevo, u toku svog izlaganja je uputio kritiku na važeći pravni okvir u Bosni i Hercegovini u kojem djeluje visoko obrazovanje, te naglasio da se radi o okviru koji nije integrativan i koji doprinosi fragmentaciji visokog obrazovanja u uvođenju različitih standarda u vezi sa bavljenjem visokim obrazovanjem, kao i eliminaciji bilo kakve harmonizacije na nivou države Bosne i Hercegovine.

Izlaganja su imali i dr. Žarko Obradović, ministar obrazovanja i nauke Republike Srbije, prof. dr. Dijana Vican, državna sekretarica u Ministarstvu znanosti, obrazovanja i športa Republike Hrvatske, gospodin Edwin Stiller, Ministarstvo školstva i daljnjeg obrazovanja Savezne pokrajine Sjeverna Rajna – Vestfalija, Njemačka, te predstavnik gospodarstva dr. Ante Žužul, Izdavačka kuća Školska knjiga, Zagreb.

Obrazovanje učitelja i nastavnika u Evropi nalazi se pred velikim izazovima uslijed evropskih integracijskih procesa, internacionalizacije i globalizacije. To se, prije svega, odnosi na nužnost strukturnog usklađivanja nacionalnih sistema obrazovanja učitelja i nastavnika, te na jačanje međunarodne i evropske dimenzije studijskih programa.

Nacionalni koncepti studija za obrazovanje učitelja i nastavnika već duže vrijeme ne odgovaraju zahtjevima koji se postavljaju pred ujedinjenu Evropu. Kojim kompetencijama moraju raspolagati učitelji i nastavnici koji rade u evropskom okruženju? Postoje li multidisciplinarni evropski studijski sadržaji koje bi trebalo integrirati u svaki studij za obrazovanje učitelja i nastavnika? Koju bi ulogu Evropa trebala igrati u studijima za obrazovanje učitelja i nastavnika? Sve su to pitanja na koja se do sada u Evropi nije obraćala veća pažnja.

Na Simpoziju su predstavljeni prvi rezultati nacionalnih studija o aktuelnom stanju u obrazovanju učitelja i nastavnika, te se raspravljalo o evropskim perspektivama u tom području. Cilj stručnjaka je formulirati preporuke za reformiranje studijskih programa za učitelje i nastavnike, kako bi oni u što većoj mjeri odgovarali već unapređenom evropskom integracijskom procesu.

---

www.unsa.ba